Özofagogastroduodenoskopi (Diğer bilinen isimleri Gastroskopi veya Üst GI endoskopi/ÖGD) yemek borusu, mide ve oniki parmak  bağırsağının bir kısmının ışıklı, esnek, özel bir alet ile  incelenmesidir. Bu sırada ağrıyı önlemek için damardan hastayı rahatlatacak ancak uyanık tutacak miktarda sakinleştirici ve ağrı kesici ilaçlar verilir.

İşlem süresi ortalama 20 dakikadır. ÖGD yapılırken 1-2 mm’ lik küçük parçalar şeklinde biyopsi alınabilir, iğne ile çeşitli ilaçlar verilebilir, polipler polipektomi olarak adlandırılan  yöntemle çıkarılabilir, kanama var ise durdurucu tedavi yapılabilir, darlık var ise genişletilebilir. Bu işlemlerin hiç birisi hasta tarafından hissedilmez, ağrı ya da başka bir rahatsızlığa neden olmaz.

İŞLEME HAZIRLIK
Net görüntü için midenin boş olması gereklidir. Bunun içinde işlemden en az 8 saat önce yeme ve içme sonlandırılmalıdır. Gerektiğinde doktorunuz bu süreyi uzatabilir. Kullandığınız tüm ilaçlar, var ise allerjik bir durum ve mevcut hastalıklarınızdan işlemi yapacak doktor ve endoskopi hemşiresinin haberi olmalıdır. İşleme bir refakatçi eşliğinde gelmelisiniz.

İŞLEMDE NELER YAPILACAK?
Bir sprey sıkılarak boğazınız uyuşturulacak. Damar yolu açılıp serum takılacak, burnunuza oksijen bağlanacak ve işlemin rahat geçmesi, ağrı veya bir rahatsızlık duymamanız için damardan sakinleştirici ve hafif uyku veren ilaçlar yapılacak. İşlem öncesi, işlem sırası ve sonrasında bir süre  tansiyon, nabız ve kan oksijen düzeyiniz monitörden izlenecek.

OLASI KOMPLİKASYON(LAR)
Deneyimli ve konunun uzmanı tarafından yapılan gastroskopi genellikle güvenli bir işlemdir. Komplikasyon dediğimiz işlem sırası veya hemen sonrasında ortaya çıkan işleme bağlıyan etkiler nadirdir, fakat görülebilir. Bu komplikasyonlar işlemin kendisine veya hastanın zaten var olan diğer hastalıklarına bağlı olarak ortaya çıkabilir. Boğaza sıkılan spreye bağlı nefes darlığı, yapılacak ağrı kesici, sakinleştirici ve lokal uyuşturuculara karşı allerjik reaksiyonlar görülebilir.

Çok nadir olmakla birlikte çarpıntı, göğüs ağrısı, kalp ritm bozukluğu ve hatta kalp durmasına bağlı ölüm meydana gelebilir.Fakat bunlar işlemden çok hastanın zaten var olan hastalıkları ile ilgilidir. Bu nedenle işlem öncesi doktor ve hemşireye hastanın bilinen sorunları ile ilgili bilgi verilmelidir. İşleme bağlı nadir de olsa kanama ve delinme görülebilir. İşlem esnasında kanama teşhis edilirse bu kanamayı durdurmak için bazı ilaçlar, elektrik akımı ya da dikiş uygulanarak kanama tedavi edilmeye çalışılır ve bu yöntemlere bağlı kanama, delinme, ateş ve karın zarı iltihabı görülebilir.

İşlem sırasından yemek borusu veya mide çıkışında darlık görülürse buji veya balon ile darlık genişletilebilir ve bu işleme bağlı kanama ve yırtılma görülebilir.  Yemek borusunda varis var ve bunlardan kanama olmuşsa varisler lastik bantla bağlanabilir. İşlem ağrısızdır, işlemden sonra göğüs ağrısı veya nadirde olsa kanama olabilir. Kanama veya delinme olduğunda tekrar endoskopi, endoskopik tedavi yada acil ameliyat gerekebilir, kan transfüzyonu yapılabilir.

TANI İÇİN ALTERNATİF YÖNTEMLER
Baryumlu özofagus, mide ve duodenum grafisi çekilebilir. Ancak biyopsi alınamaz veya tedavi edici başka bir işlem yapılamaz. Bazen gerekli durumlarda gastroskopiden önce doktorunuz bu grafiyi çektirebilir.

İŞLEM SONRASI
İşlemden sonra sakinleştirici ve ağrı kesici ilaçların etkisi geçinceye kadar hasta gözlemde tutulur. Sonrasında bir refakatçi eşliğinde eve gidebilir. İşlem sonrası 1-2 saat içinde boğazınızdaki uyuşukluk geçer ve aksi söylenmediği takdirde normal yemeğinizi yiyebilir var ise ilaçlarınızı kullanabilirsiniz. Mide ve karın bölgesinde 1-2 gün  ağrı ve  şişlik olabilir, genellikle kendiliğinden veya basit ağrı kesiciler ile geçer. Birkaç gün boğazınıda rahatsızlık olabilir ve kendiliğinden geçer. İşlemden  sonra doktorunuz sonuç ile ilgili size bilgi  ve bulguları gösteren rapor verecektir, raporunuzu almayı unutmayınız. Biyopsi alındı ise sonuçlanması birkaç gün sürebilir.

ÖNEMLİ

  • HAMİLE İSENİZ YA DA HAMİLE OLMA OLASILIĞINIZ VARSA MUTLAKA BİLDİRİNİZ.
  • KAN SULANDIRICI İLAÇLAR (ASPİRİN VE TÜREVLERİ; PYLAVİX, COUMADİN GİBİ) KULLANIYORSANIZ MUTLAKA BİLDİRİNİZ. Kan sulandırıcı ilaçlar işlemden 1 hafta önce kesilmelidir. İlacınızı kesmeden önce mutlaka hekiminizden onay alın.
  • HERHANGİ BİR MADDEYE KARŞI AŞIRI DUYARLIĞINIZ (ALLERJİ) VARSA MUTLAKA BİLDİRİNİZ

Randevu alırken mevcut hastalıklarınızı belirtin, (şeker hastalığı, protez kalp kapağı, kalp yetmezliği, damar sertliği, astım, ilaç allerjisi, böbrek hastalığı, karaciğer hastalığı, kan hastalıkları, göz tansiyonu gibi).

Gastroskopi işlemine, yalnız gelmeyin, İşlemden sonra en az 6 saat araç kullanılamaz, dikkat gerektiren işler yapılamaz.
İşlemden sonraki 10 gün içinde şiddetli karın ağrısı, ateş, kusma, şişkinlik gibi şikayetler olduğunda hemen en yakın sağlık kuruluşuna başvurmanız önemle hatırlatılır.